به گزارش سلامت نیوز به نقل از همشهری، چاقی دیگر فقط مسئله‌ای مربوط به ظاهر نیست؛ یک بیماری مزمن است که می‌تواند خطر ابتلا یا شدت دیابت، فشار خون، کبد چرب، اختلالات تنفسی و مشکلات اسکلتی- عضلانی را افزایش دهد. حالا نسل جدید داروهای کاهش وزن موسوم به GLP-1، با توانایی کاهش وزن بیشتر از داروهای قدیمی، نگاه تازه‌ای به درمان چاقی و بیماری‌های وابسته به آن ایجاد کرده‌اند. هر چند نظرات مختلفی درباره این داروها وجود دارد، مخالفان از ابتلا به سرطان و آسیب به استخوان می‌گویند و مدافعان درباره اهمیت کاهش وزن و بهبود بیماری‌های خطرناک‌تر. متخصصان اما تأکید می‌کنند که کاهش وزن اهمیت بیشتری دارد و اگر فرد بتواند ۱۰درصد از وزن بدن را کاهش دهد، بسیاری از مشکلات مرتبط با فشار خون و دیابت بهبود پیدا می‌کند. البته که در عین حال هشدار می‌دهند این داروها برای همه افراد مناسب‌ نیست و جایگزین اصلاح سبک زندگی هم نمی‌شود. مصرف خودسرانه، تبلیغات غیرعلمی و نگاه کوتاه‌مدت هم می‌تواند این فرصت درمانی را به عاملی برای عوارض و بازگشت وزن تبدیل کند.

چاقی در تهران به ۷۵درصد رسیده است

فریدون عزیزی، رئیس پژوهشکده علوم غدد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در نشست خبری «سبک زندگی صحیح و داروهای کاهش وزن» با اشاره به تغییر سبک زندگی انسان در یک قرن اخیر گفت: در گذشته کمبود مواد غذایی و لاغری مشکل اصلی بود، اما ماشینی‌شدن زندگی، کاهش فعالیت بدنی و دسترسی بیشتر به غذا، شیوع اضافه‌وزن و چاقی را افزایش داده است، به‌گونه‌ای که در حال حاضر حدود ۶۰ تا ۸۰درصد جمعیت بسیاری از کشورهای جهان اضافه‌وزن یا چاقی دارند و در تهران نیز این عدد حدود ۷۰ تا ۷۵درصد است. عزیزی هشدار داد که بدون پیشگیری، افزایش فعالیت بدنی و اصلاح تغذیه، وضعیت در سال‌های آینده دشوارتر خواهد شد.

امید به کاهش وزن و اثر درمانی بیشتر

عزیزی با اشاره به محدود بودن اثربخشی بسیاری از داروهای قدیمی کاهش وزن عنوان کرد: این داروها معمولا حدود ۵درصد و در معدود موارد حداکثر ۱۰درصد کاهش وزن ایجاد می‌کردند و بعضی نیز به‌دلیل عوارض از بازار خارج شدند. در مقابل، داروهای جدید به‌ویژه گروه GLP-1 توانسته‌اند در برخی افراد کاهش وزن حدود ۲۰درصد ایجاد کنند. اهمیت این میزان کاهش وزن فقط در تغییر عدد روی ترازو نیست؛ کاهش ۱۰درصدی وزن می‌تواند بسیاری از مشکلات مرتبط با فشار خون و دیابت را بهبود دهد و کاهش وزن بیشتر هم آثار مهمی بر بیماری‌های مرتبط با چاقی دارد.

هدف فقط لاغر شدن نیست 

اما به‌گفته فرهاد حسین‌پناه، فوق تخصص غدد و رئیس انجمن علمی متخصصان غدد درون‌ریز ایران، استفاده از این داروها، هدف درمان، صرفا لاغر شدن نیست و روند بهبود در کبد چرب و اختلالات تنفسی ناشی از چاقی هم اهمیت دارد. او همچنین کاهش وزن را یکی از مؤثرترین مداخلات برای جلوگیری از پیشرفت دیابت عنوان کرد و گفت: این داروها در افراد مبتلا به چاقی که هنوز دیابت ندارند نیز می‌توانند احتمال ابتلا به دیابت را کاهش دهد.

عوارض آمپول‌های لاغری

متخصصان می‌گویند دیگر نگرانی‌ای درباره آسیب به سلامت استخوان با مصرف این داروها وجود ندارد، اما کاهش توده عضلانی همچنان یکی از دغدغه‌های مهم در درمان است، به‌خصوص در سنین بالاتر که کاهش عضله می‌تواند خطر زمین‌خوردن را افزایش دهد. از سوی دیگر تهوع، احساس پری، دل‌پیچه، اسهال و یبوست هم از شایع‌ترین عوارض گزارش‌شده داروهای جدید کاهش وزن هستند. اما آنها تأکید می‌کنند که این عوارض در بسیاری از افراد پس از یک تا 2‌هفته کاهش پیدا می‌کنند. مسئله مهم برای کاهش این عوارض هم مصرف با تجویز پزشک، پایش بیمار و توجه به وضعیت تغذیه و فعالیت بدنی است. فردی که داروی کاهش وزن مصرف می‌کند باید فعالیت بدنی مناسب، به‌ویژه تمرین‌های قدرتی و هوازی داشته باشد و پروتئین کافی دریافت کند تا احتمال از دست رفتن توده عضلانی کاهش پیدا کند.

آمپول لاغری را در آرایشگاه تزریق نکنید 

محمد هاشمی، دبیر علمی انجمن پیشگیری از چاقی ایران هم درباره مصرف خودسرانه این داروها هشدار داد: ‌دارو با سایر کالاها متفاوت است و نمی‌توان براساس تشخیص شخصی آن را مصرف کرد. پزشک باید با بررسی وضعیت فرد، منافع و مضرات دارو را ارزیابی کند. به‌گفته این متخصص در حال حاضر گزارش‌هایی از فروش، تبلیغ و حتی تزریق این داروها در مراکز غیررسمی، آرایشگاه‌ها و فضای مجازی وجود دارد؛ درحالی‌که محل عرضه دارو، داروخانه است و تجویز و مصرف آن نیز باید تحت نظر پزشک انجام شود.

۱۰تا ۱۵درصد کاهش وزن به بهبود کبد چرب و اختلالات تنفسی ناشی از چاقی کمک می‌کند.
۲۰درصد میزان کاهش وزن قابل دستیابی در برخی مصرف‌کنندگان داروهای جدید  است.
۹۰ تا ۹۵درصد وزن از دست‌رفته ممکن است پس از مصرف و قطع خودسرانه دارو برگردد.